Dit verandert voor wie koopt of (ver)bouwt in 2026

Dit verandert voor wie koopt of (ver)bouwt in 2026.

HLN-vastgoedexpert Bjorn Cocquyt brengt een overzicht van wat in 2026 verandert voor wie een woning koopt, bouwt of renoveert. Wat zijn de belangrijkste wijzigingen en wat zijn de financiële gevolgen ervan?

WADI NIET LANGER OVERAL VERPLICHT
Wie een perceel heeft van minder dan zes meter breed of een achtertuin die kleiner is dan 100 m², hoeft voortaan geen wadi meer aan te leggen. Andere systemen zoals een ondergronds infiltratiekrat zijn ook toegelaten, waardoor er meer tuinoppervlakte beschikbaar blijft. Vanaf nu bepaalt Vlaanderen welke materialen waterdoorlatend zijn en niet langer de gemeenten,
omdat die vaak verschillende regels hanteerden. Dat zorgde voor heel wat onduidelijkheid en onbegrip.

SLOOP- EN HEROPBOUWPREMIE AFGESCHAFT
Een gebouw slopen, heropbouwen en verkopen aan een gunstig btw-tarief van 6% blijft mogelijk voor natuurlijke personen, projectontwikkelaars, sleutel‑op‑de‑deurfirma’s en investeerders.
Wie niet in aanmerking kwam voor het voordeeltarief kon aanspraak maken op 10.000 euro in de vorm van een sloop- en heropbouwpremie.
Maar daar komt in 2026 een einde aan. Wie er nog recht op wou hebben, moest vorig jaar een omgevingsvergunning ontvangen.
De premie moet altijd aangevraagd worden binnen drie maanden nadat de afbraak en heropbouw in combinatie zijn goedgekeurd door het gemeentebestuur. Dat betekent dat 31 maart 2026 dus de uiterste deadline is.

WARMTEPOMP: LAGERE BTW
Voor de installatie van een warmtepomp kreeg je tot nu toe geen premie als die in een nieuwbouw gebeurde.
In 2026 krijg je die ook niet, maar de btw die je op die warmtepomp moet betalen, gaat wel naar omlaag. In 2025 betaalde je 21% btw voor een warmtepomp, maar dat tarief is sinds 1 januari 2026 gedurende vijf jaar verlaagd naar 6%.

GEEN PREMIE VOOR HOOGSTE INKOMENS
In de loop van 2026 verdwijnt de ‘Mijn VerbouwPremie’ voor de twee hoogste van de vier inkomenscategorieën.
Wie komt niet langer in aanmerking voor de premie: alleenstaanden die minstens 43.240 euro verdienen of meer dan 60.520 euro als er een persoon ten laste is (te vermeerderen met 4.420 euro per bijkomende persoon ten laste). Bij samenwonenden mag er dan bij elke persoon ten laste ook 4.420 euro bovenop de 60.520 euro geteld worden. De maatregel gaat pas in op 1 maart. Alle aanvragen moeten wel voor die datum ingediend worden. De hoogste inkomens blijven wel recht hebben op een premie voor een warmtepomp en warmtepompboiler, al zakken de bedragen naar 300 tot maximum 1.500 euro.

EPC-LABELPREMIE VERDWIJNT
De ‘EPC-labelpremie’ gaat voor iedereen op de schop. Die steun was bedoeld om mensen extra te motiveren om hun woning naar een hoger
niveau te renoveren dan label D. Om ook hier mensen de kans te geven om hun doelstelling te behalen, kunnen aanvragen ingediend worden tot 30 juni 2026. Het EPC bij de start van de werken moest wel vorig jaar nog opgemaakt zijn, behalve wanneer er vorig jaar al een EPC-labelpremie werd geactiveerd bij Fluvius.

‘MIJN VERBOUWLENING’ OPNIEUW RENTELOOS
De ‘Mijn VerbouwLening’ wordt opnieuw renteloos voor de laagste inkomens. Bovenop de korting van 3% komt voor hen een bijkomende vermindering van 2%. Het totaal van 5% ligt daardoor onder de wettelijke rentevoet van 4,5%. Wie binnen de derde inkomenscategorie valt, ontvangt in totaal 4% korting, en degenen uit de tweede categorie 3%. Pas op: enkel huizen van minstens twintig in plaats van vijftien jaar komen nog in aanmerking.
Wie al een andere woning of grond in volle eigendom heeft, krijgt de ‘Mijn VerbouwLening’ niet meer.
Binnenrenovatie en sanitaire toestellen worden voortaan uitgesloten.

BOETES GEPLAFONNEERD
Minister van Financiën Ben Weyts is van plan om de hoge boetes te verlagen voor wie zijn energetische renovatie niet tijdig afrondt. Sommige verbouwers moesten daardoor tot 23.000 euro betalen, maar Weyts wil een plafond invoeren van 500 euro.

STRENGERE REGELS VOOR VERLAAGDE REGISTRATIERECHTEN
In 2025 werden de registratierechten voor wie een enige en eigen woning kocht, verlaagd van 3%naar 2%. De voorwaarden worden strenger. Het gunsttarief is er enkel nog wanneer de aankoop gebeurt door natuurlijke personen en in volle eigendom.
Gesplitste aankopen of naakte eigendom worden uitgesloten. Wanneer je samen met iemand anders koopt, worden de voorwaarden per koper beoordeeld. Je moet je er ook toe verbinden om je binnen drie jaar op het adres van de woning te domiciliëren en daar minstens één jaar ononderbroken ingeschreven te blijven. Het Vlaams Parlement moet de wet wel nog goedkeuren.

Bron: Het Laatste Nieuws